Tìm kiếm Nhận bản tin kiến trúc English
Thứ bảy, 29/11/2014, 10:18 GMT+7 Thông tin tòa soạn   |  Liên hệ quảng cáo   |  Đặt báo
 
Trang chủ
Tin tức - Sự kiện
Đô thị tương lai
Vấn đề quan tâm
Tái thiết chung cư cũ - Thực trạng và giải pháp
Tiếp nối bản sắc kiến trúc đô thị
Phát triển đô thị di sản Huế
Nông thôn mới - Kinh nghiệm quốc tế
Nhìn lại kiến trúc, quy hoạch nông thôn mới
Tái thiết đô thị
Nhà ở tái định cư - Bất cập và giải pháp
Rào cản những công trình tốt ở Hà Nội?
Đào tạo theo hệ thống tín chỉ - Khó khăn & thách t
Đường sắt đô thị
Bảo tồn và phát triển khu phố Pháp tại Hải Phòng
Làng cổ Đường Lâm - Bảo tồn và Phát triển
Nhà ở xã hội - Đòn bẩy chính sách
Giải pháp giảm giá nhà ở
Phát triển công trình XANH ở Việt Nam?
Công nghệ vật liệu mới
Diễn đàn
Giáo dục - Đào tạo
Doanh nghiệp - Dự án
Tác giả - Tác phẩm
Đô thị - Cuộc sống
Góc thiết kế
Địa phương: Tiềm năng & Phát triển
Nhìn ra thế giới
Sắc màu nội thất
Mục lục
 
 
Số người truy cập: 52354173
 
 
Vấn đề quan tâm
Nhà ở nông thôn thời đổi mới 
Trong hơn 20 năm đổi mới, cái được cơ bản nhất của Nhà ở nông thôn Việt Nam (NƠNTVN) là nhân dân đã tự sữa chữa và xây dựng mới đáp ứng được nhu cầu. Nhiều nhà đã được xây dựng cao 2-3 tầng. Bếp ga, bếp than, bếp bioga đã được thay thế một phần cho bếp củi.... Nước máy, nước giếng khoan đã được thay thế nhiều cho nước sông, nước ao hồ. Gạch đá, cát sỏi, sắt thép, xi măng đã được thay thế nhiều cho tre luồng nứa lá.

 

Nhiều gia đình đã chuyển đổi nghề không còn làm ruộng , nhiều làng xóm đã trở thành làng nghề. Thợ xây dựng, kỹ sư, kiến trúc sư đã có nhiều ở các làng xóm. Họ đã xây dựng được những công trình ba tầng đảm bảo kỹ Thuật - mỹ thuật chất lượng cao. Tuy nhà cửa, đường sá, cây xanh, ao hồ và nhiều vấn đề khác có thay đổi nhưng cái đẹp và những tính chất đặc trưng của NƠNTVN vẫn không thay đổi. Thôn xóm Việt Nam chưa có từ thay thế. Ðây là điều rất qúy, lịch sử không bao giờ phai và dấu ấn sẽ in đậm vào tâm hồn con người kiến trúc sư mãi mãi .

 

Những vấn đề cần quan tâm trong thời kỳ đổi mới

1. Nhà Nước còn thiếu văn bản pháp luật dành cho việc quản lý xây dựng, sửa chữa, mua bán NƠNTVN dẫn đến nhiều vấn đề thuộc KT - QHXD. Nhà ở tại các xóm làng không còn giữ được bản chất và vẻ đẹp truyền thống của nông thôn Việt Nam. Mặt khác, sự đầu tư của Nhà Nước cũng như các cấp chính quyền, đoàn thể, các hội cho việc xây dựng NƠNTVN chưa được như các vấn đề khác.


2. Hội Kiến Trúc Sư Việt Nam đã có nhều lần tổ chức thi lấy mẫu NƠNTVN nhưng hiệu quả đưa lại chưa cao. Nguyên nhân có nhiều,  một trong những nguyên nhân đó là chưa đề cập đến tính khả thi của công trình mặc dầu mẫu thiết kế đã được xét chọn và trao giải thưởng quốc tế hoặc trong nước. Việc tuyên truyền hướng dẫn nhân dân sử dụng mẫu thiết kế thiếu biện pháp tổ chức thực hiện, có nhiều nơi hầu như không biết đến.


3. Nhiều gia đình có đất ở rộng đã chia cắt thành 2, 3, 4, thậm chí thành 5 phần để chia cho con cháu hoặc bán cho người khác. Vấn đề này mới nhìn qua tưởng chừng như không có quan hệ gì đến pháp luật và tình làng nghĩa xóm cũng như các vấn đề khác nên gia đình nào có hoàn cảnh cứ thực hiện, chính quyền địa phương  cũng như bà con làng xóm không ai tham gia góp ý. Thực chất việc làm này đã đưa lại nhiều vấn đề như thu nhỏ số lượng cây xanh, vệ sinh môi trường, cảnh quan, tính chất đặc trưng của NƠNTVN
...



4. Nhiều gia chủ đã xây nhà ở mới với sự ngẫu hứng tại thời điểm sẵn có nhiều tiền nên đã tạo dựng được ngôi nhà có chiều cao vượt quá ngưỡng không gian, hình khối công trình, cách trang trí, nội ngoại thất không phù hợp với kiến trúc xung quanh của làng xóm không chỉ trước mắt mà còn cả lâu dài. Mặt khác công trình xây cao cũng góp phần che chắn gió mát vào nhà khác
...đây cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến mất mát tình làng nghĩa xóm, một loại báu vật của nông thôn Việt Nam.


5. Một số gia đình đất ở rộng nhưng lại xây nhà sát ranh giới với đường làng ngõ xóm còn rất chật hẹp. Họ không nghĩ đến tương lai đường làng ngõ xóm phải được uốn nắn mở rộng cho phù hợp với sự tiến triển của xã hội.


6. Việc tổ chức sản xuất các loại hàng hoá trong nhà ở tại nông thôn hiện nay đang được khuyến khích, nhưng một số gia đình đã vô tình không suy nghĩ đến việc gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến sức khoẻ không chỉ riêng nhà mình mà cả bà con chòm xóm. Ðiều này gây mất đoàn kết,phải kiện cáo lên các cấp chính quyền nhưng cũng rất khó khăn để phân xử và giải toả.


7. Vì nhà ở do dân tự xây nên phần trang trí nhiều bộ phận của công trình được người thợ làm theo ngẫu hứng dẫn đến tốn tiền, tốn vật tư mà không đẹp, không hợp lý. Những bộ phận thuộc kết cấu bê tông cốt thép như sàn mái, dầm cột lượng xi măng, sắt thép đã vượt quá xa quy phạm kỹ thuật cùng vối một số thợ chưa có kinh nghiệm vẫn trực tiếp thi công nên dẫn đến công trình bị rạn nứt, bị ngấm nước.


8. Rất ít gia đình xây dựng được ngôi nhà có cả vườn rau, ao cá, cây xanh, đường đi, hàng rào, cổng ngõ với quy hoạch gắn bó, hài hòa, đẹp đẽ mang tính đặc trưng của NƠNTVN.


9. Tại các làng xã, việc phân chia bán đất ở cho dân thường thực hiện theo kiểu chia lô ở các khu đô thị, lại kéo dài dọc theo đường làng chứ không tập trung vào từng khu như quy hoạch làng xóm trước đây. Nhà ở mới được xây dựng tại đây giống như những dãy nhà liền kề ở các khu đô thị. Từ đó địa giới các làng xóm đã thay đổi muôn hình, muôn dạng có lẽ chưa có bản đồ địa chính của tỉnh nào thể hiện được đầy đủ thực tế này.  


10. Nhiều gia đình có những ngôi nhà cổ bằng gỗ lim rất đẹp, rất quý đã tự phá dỡ lấy gỗ sử dụng vào việc khác, một số gia đình nhà 3 gian lại cắt đi một gian xây thay thế vào đó bằng tường gạch, sàn mái bằng bê tông cốt thép. Hiện nay họ đã nhận ra một việc làm rất đáng trách, nhưng đó là sự việc đã rồi, không còn cách cứu chữa.


11. Tuy đường làng ngõ xóm đa phần đã được xây dựng, tu sữa lại bền vững hơn, khang trang hơn nhưng ao hồ hầu như bị lấp đi để làm đất ở. Do đó nước thải từ nhà dân ra các cống rãnh chung của làng xóm nhiều nơi đã quá tải  gây ứ đọng tạo cho vệ sinh môi trường, không còn trong sạch như trước đây.


12. Việc xây dựng, tu sửa nhà ở gia đình là do dân tự làm, tự chịu trách nhiệm nhưng họ rất phấn khởi, tập trung đủ mọi nguồn lực chỉ có bản vẽ thiết kế hầu như không nhờ sự giúp đỡ của các công ty tư vấn xây dựng, của các KTS.

 

Những vấn đề về NƠNTVN hướng tới năm 2020


1. Nhà Nước cần ban hành đầy đủ pháp luật dành cho việc quản lý xây dựng, sử dụng, mua bán nhà cửa ở nông thôn, ở xóm làng Việt Nam.


2. Hội Kiến Trúc Sư Việt Nam nên giúp thiết kế mẫu cho một số gia đình ở nhiều làng xóm. Với những mẫu thiết kế này, họ sẽ xây dựng được các ngôi nhà ở tốt, đẹp, hợp lý. Từ đó người dân tại các làng xóm sẽ học tập, nghiên cứu, vận dụng vào xây dựng nhà ở của gia đình mình phù hợp hơn, đẹp đẽ hơn.


3. Nên cấp đổi ruộng thành đất vườn cho các gia đình có điều kiện để kết hợp làm kinh tế vườn như trồng các loại cây có thu nhập kinh tế cao, làm nhà ở cuối tuần, nhà nghỉ du lịch hoặc nhà nghĩ dưỡng cho người nước ngoài hoặc chăn nuôi các
loại đặc sản.



Nông thôn thời đổi mới - Ảnh: KTS Ngô Doãn Đức



4. Nên xây dựng những làng xóm mới trên những khu đất mới với mức sống ở năm 2020 hoặc xa hơn nữa.

Những làng xóm mới được xây dựng này không phải là các khu đô thị nhưng cũng không phải là các xóm làng nông thôn truyền thống mà gọi là làng xóm Việt Nam. Các làng xóm này gồm những gia đình với nhiều nghề khác nhau, có cả làm ruộng và không làm ruộng. Ðất ở có diện tích trên 200m2. Hạ tầng phải được xây dựng hiện đại nhưng hài hoà giữa đô thị và nông thôn. Nhà ở nên theo hướng đón gió mát. Cây xanh phải được trồng cấy để tạo nên môi trường trong sạch, thoáng mát không chỉ đơn thuần xanh sạch đẹp mà phải kinh tế. Mẫu nhà ở nên khuyến khích dân tham khảo sự chỉ dẫn của các KTS với càng nhiều loại hình càng tốt. Số tầng nên hạn chế dưới ba. Các bộ phận kiến trúc truyền thống có giá trị lịch sử nếu các gia đình muốn lưu giữ nên ủng hộ họ xây dựng. Trước mắt, Nhà Nước, các Bộ ngành, các địa phương nên đầu tư xây dựng thí điểm một số làng tại môt số tỉnh có điều kiện thích hợp nhất. Mặt khác nhà ở tái định cư cũng nên được xây dựng nhiều tại các làng xóm văn hoá Việt Nam. Khi xây dựng làng xóm cần chú ý đến vấn đề quy hoạch đồng bộ đầy đủ các yêu cầu cơ bản của một khu dân cư tại các địa phương khác nhau, không nên dùng một mẫu thiết kế để áp dụng xây dựng cho nhiều nơi.


5. Nên giúp di dời những gia đình có diện tích đất cũng như nhà ở quá chật chội, cuộc sống ở đây quá khó khăn. Những trường hợp này đa phần là những gia đình nghèo khó nhưng cũng có những gia đình do hoàn cảnh đặc trưng khác. Thực hiện vấn đề di dời này sẽ đạt được 2 mục đích: thứ nhất giúp được những gia đình nghèo khó có cuộc sống tốt hơn, thứ hai tạo cảnh quan cho làng xóm tốt đẹp hơn.


6. Nên khảo sát thật chuẩn, vạch biện pháp xử lý giúp những gia đình có nhà ở nằm trong vùng sắp bị sạt lở tránh thiệt hại trong mùa mưa lụt.


7. Chức năng nhà ở nên xác định là nhà ở có kết hợp sản xuất hoặc dịch vụ nhỏ. Cũng thuộc chức năng nhà ở nhưng nói theo cách phân loại nhà thì nên xây theo loại: nhà ở dành cho 3 thế hệ, vì vợ chồng trẻ chưa có con chỉ là giai đoan ngắn. Khi đã có con thường được ông bà đến chăm sóc bồng bế cháu, dù ông bà ở lại dài hay ngắn ngày cũng phải có chố ở. Con cái lớn lên rồi cũng dựng vợ gả chồng. Khi lập gia đình đã có sẵn nhà ở cùng bố mẹ là hợp lý. Không phải lo xây dựng nhà mới, tiết kiệm được tiền bạc, đất đai, vật tư
...cho gia đình và xã hội.


8. Nên có sự giúp đỡ và hướng dẫn các gia đình có nhà cửa, vườn rau, ao cá, cây xanh, hàng rào, cổng ngõ được xây dựng và quy hoạch hài hoà, đẹp đẽ thể hiện được tính chất đặc trưng của NƠNTVN, giữ gìn mang tính bảo tồn để lại tại quê hương.


9. Khi nhà ở được quan tâm thì các loại công trình khác như nhà thờ, đền chùa, trường học, trạm xá, chợ
... đặc biệt là khu nghĩa trang cũng cần được nghiên cứu để tạo nên một sự hài hoà, nhịp nhàng, làm cho làng xóm ngày càng đẹp hơn.


10. Về quy hoạch cần xác định cụ thể địa danh, địa giới và số lượng làng xã tồn tại đến năm 2020. Những loại công việc khác cũng cần được tiến hành nghiên cứu song song như đường giao thông, chuồng trại chăn nuôi, cống rãnh thoát nước, trạm thu chứa chế biến rác thải, cây xanh, điểm vui chơi giải trí, thể dục thể thao cho trẻ em và người cao tuổi.

Bài và ảnh: Ths. KTS Phan Ðăng Trình
Theo tạp chí Kiến trúc Việt Nam số 11/08


Bài mới
  Xây dựng khu đô thị đáng sống trong quy hoạch cải tạo chung cư cũ
  Chuyên đề: Tái thiết chung cư cũ - Thực trạng và giải pháp
  Cải tạo chung cư cũ - Chính sách & thực tiễn
  Thực trạng và giải pháp cải tạo xây dựng chung cư cũ
  Tỉnh giấc
Bài đã đăng
  XÂY DỰNG VĂN HÓA KIẾN TRÚC VIỆT NAM THẾ KỶ 21
  Kiến trúc đô thị ở ta – cái trông thấy là tạm hay là thật
  Phiếm luận với các Kiến trúc sư nhân ngày đầu năm
  Ngày xuân nghĩ về văn hóa đô thị
  “Phát huy giá trị văn hóa, hướng tới phát triển đô thị đẹp và bền vững”
 
QUẢNG CÁO
 
 

Website KIẾN TRÚC VIỆT NAM 

Cơ quan thiết lập: Tạp chí Kiến trúc Việt Nam
Địa chỉ:  Số 389 Đội Cấn - Ba Đình - Hà Nội

Điện thoại: 043.7620132   Email: tcktvn@gmail.com

Giấy phép của Bộ thông tin và truyền thông số 120/GP –TTĐT;        Người chịu trách nhiệm chính: Tổng biên tập Phạm Thị Thanh Huyền
Bản quyền thuộc về Tạp chí Kiến trúc Việt Nam. Ghi rõ nguồn khi lấy lại thông tin từ Website này.

Powered by Time Universal Communications
Liên hệ quảng cáo   |  Liên hệ